Logistiek is van groot belang voor ons verdienvermogen
Omvang en resultaten
1.265.000
Werknemers logistieke functie
123 Miljard
14%
Logistieke bijdrage
Concurrentiekracht NL
World Logistics Performance Index Wereldbank 2023
Directe toegevoegde waarde Logistiek aan het BBP
Partners & Deelnemers Topsector Logistiek
Een aantal resultaten vanuit een omvangrijk programma
Want in totaal gerealiseerd:
487
projecten
1760
bedrijven geholpen te voldoen
aan EU-wetgeving
Co-financiering
Duurzaamheid
12 jaar samenwerking IenW en EZ
Joint Corridors Off-road
Topsector Logistiek heeft een landelijk ecosysteem voor multimodaal goederenvervoer opgebouwd en hebben hiermee Nederland anders laten samenwerken.
Joint Corridors Off-Road heeft zich ontwikkeld tot een landelijk ecosysteem van meer dan 50 operationele Joint Corridors waarin bedrijven structureel samenwerken aan multimodaal transport. De gerealiseerde impact omvat:
- meer dan 50 Joint Corridors
- circa 3,4 miljoen TEU aan transportcapaciteit;
- circa 940.000 ton vermeden CO₂-uitstoot;
- circa 1,5 miljoen vermeden vrachtwagenritten
- circa 430 miljoen vermeden wegkilometers
- ongeveer 500 aankomsten en vertrekken per week via multimodale verbindingen.
Daarnaast is een landelijke aanpak ontwikkeld waarmee bedrijven via matchmaking, kennisdeling, juridische ondersteuning en corridorontwikkeling gezamenlijk nieuwe logistieke verbindingen kunnen opzetten en opschalen. Daarnaast is het gelukt om havengebieden en bedrijventerreinen meer te laten samenwerken. Vervoerstromen worden op elkaar gelegd, gecombineerd en samen wordt er gekeken om goederenvervoerstromen naar water en spoor te verplaatsen door gebruik te maken van binnenlandterminals.
Lees meer over de
meerwaarde van JCOR
voor Nederland (externe link, opent in nieuw tabblad)
Bewijs van de ”nieuwe praktijk”
447 bedrijven
Alle provincies
245 Off-Road Runners
Energie Prestatie Indicator wordt ingebouwd in software
Topsector-inzet op Modal Shift leidt tot minder files
Meetprogramma Mobiele Werktuigen & Bouwlogistiek
Topsector Logistiek heeft landelijke stikstofberekeningen verbeterd.
Het doel van dit programma is drieledig:
1. Op grote schaal praktijkdata verzamelen over inzet, brandstofverbruik en stikstofuitstoot van mobiele werktuigen in de bouw.
2. Samen met TNO de rekenmethoden voor stikstofuitstoot aanscherpen, zodat ze beter aansluiten bij de praktijk.
3. De verbeterde rekenregels verankeren in een TNO-handleiding én in AERIUS, zodat aannemers, ingenieursbureaus en bevoegd gezag direct met dezelfde, gevalideerde rekenmethoden kunnen werken. Zo zorgen we dat vergunningen worden beoordeeld op basis van wat machines daadwerkelijk uitstoten, en er weer meer bouwprojecten door kunnen.
“Het meetprogramma laat zien hoe je een hardnekkig sectorprobleem oplost: niet door nóg een rapport, maar door op ongekende schaal te meten wat er in de praktijk gebeurt, en die kennis daarna meteen overal beschikbaar te maken”.
Schaal en uniciteit:
Nog nooit eerder is er op deze schaal gemeten aan mobiele werktuigen in de bouw. 500+ machines, 150 daarvan met een NOx-sensor aan de uitlaat, sommige inmiddels al meer dan anderhalf jaar continu gemeten.
Direct toepasbare uitkomsten: de resultaten zitten niet in een lade, maar in een TNO-handleiding én in de update van AERIUS op basis van de meetdata. Daardoor werkt iedereen, of het nu aannemer, ingenieursbureau of bevoegd gezag is, vanaf dat moment met dezelfde, gevalideerde rekenregels.
Breed gedragen:
45 partijen, van grote aannemers tot sensorbedrijven en onderwijs, werken samen, delen data en testen de uitkomsten in echte projecten.
Resultaten
Gebruiksvriendelijke applicatie
De Emissievoorspeller, ontwikkeld binnen het MWB-programma, is een gebruiksvriendelijke applicatie om de verwachte emissies (CO₂ en stikstof) te berekenen bij een bouwproject.
Directe koppeling met AERIUS
De tool heeft een directe koppeling met AERIUS, om zo met één druk op de knop de stikstofdepositie en stikstofruimte te kunnen berekenen.
600 externe accounts
Inmiddels zijn er ongeveer 600 externe accounts geregistreerd en wordt de tool door aannemers gebruikt in het vergunningsproces.
Emissievoorspeller
Innovatie is pas waardevol als hij gebruikt wordt.
De Emissievoorspeller is inmiddels uitgegroeid tot een breed toegepast hulpmiddel binnen de bouwsector. Meer dan 300 organisaties maken gebruik van de applicatie, goed voor circa 600 externe accounts. Dankzij de directe koppeling met AERIUS kunnen aannemers emissieberekeningen direct inzetten binnen vergunningstrajecten. Hiermee is de innovatie onderdeel geworden van de dagelijkse praktijk.
Meer informatie over de Emissievoorspeller (externe link, opent in nieuw tabblad)
Samenwerkingen met bedrijven rondom schaarste
Bedrijven concurreren minder en werken slimmer samen.
Bedrijven gaan elkaar steeds meer tegenkomen in de competitie om schaarse resources: personeel, infrastructuur, ruimte, (duurzame) energie, tijd. Dit kan leiden tot maatschappelijk nadelige strijd of ongewenste centrale sturing (altijd sub optimaal, noodgreep).
Uit de praktijkprojecten is te halen dat er steeds drie elementen nodig zijn om meer flexibiliteit te creëren en betere inzet van schaarse middelen te realiseren:
- Inzicht in de voordelen voor alle betrokkenen via zuivere indicatoren voor benutting van schaarse middelen in ketens: gemeenschappelijke indicator van “succes”.
- Spelregels voor onderlinge interactie om tot flexibelere samenwerkingen te komen (toepassen speltheorie en praktijk voorbeelden)
- IT die de communicatie rondom onderlinge interacties ondersteunt en in realiteit van de dagelijkse logistieke operatie werkt.
In 32 lopende praktijkprojecten werken rond de 100 bedrijven aan flexibeler omgaan met schaarse capaciteit via slotmanagement, zendingbundeling, backhauling en freight exchange. Drie elementen blijken steeds nodig: een gemeenschappelijke indicator, spelregels voor samenwerking en IT-ondersteuning.
CHEP en Van der Wal
Een samenwerking tussen CHEP en Van der Wal laat zien wat gezamenlijke logistieke sturing oplevert: 35% minder CO₂-uitstoot en 20.000 minder lege kilometers dankzij de toepassing van de Load Performance Indicator. Deze indicator is inmiddels door TNO gevalideerd, ingebouwd in software en wordt verder opgeschaald via het programma Meten & Verbeteren CO₂-emissies. Tegelijkertijd werken inmiddels circa 100 bedrijven in 32 praktijkprojecten aan gezamenlijke oplossingen voor schaarste, zoals slotmanagement, zendingbundeling en freight exchange.
Lees meer over de use case van
Van der Wal & CHEP (externe link, opent in nieuw tabblad)
Transportcapaciteit beter benutten met de Load Performance Indicator
Samen slimmer onderweg naar duurzame logistiek. De toekomst vraagt om inzicht en de Load Performance Indicator (LPI) biedt het. De LPI is de nieuwe standaard om prestaties in verschillende vervoersmodaliteiten te sturen. De indicator kijkt verder dan de traditionele beladingsgraad en laat zien hoe effectief transportcapaciteit daadwerkelijk wordt benut gedurende een rit.
De LPI
De LPI is ontwikkeld vanuit de ambitie om de Nederlandse logistieke sector slimmer, schoner en concurrerender te maken. Waar veel bedrijven nog sturen op traditionele kengetallen zoals beladingsgraad of kilometers per rit, biedt de LPI inzicht in de echte benutting van transportcapaciteit. Daarmee helpt het instrument niet alleen bij het verbeteren van efficiency, maar ook bij het realiseren van de nationale duurzaamheidsdoelen.
Door data op een uniforme manier te gebruiken, ontstaat een gezamenlijke taal waarmee bedrijven, kennisinstellingen en overheid de transitie naar emissievrije logistiek kunnen versnellen.
Lees meer over de Load Performance Indicator (externe link, opent in nieuw tabblad)
Belangrijkste elementen van de LPI
Aansturing op reductie lege kilometers en betere dropdichtheid
Koppeling met Transport Management Systeem / boardcomputer of data-upload
Normalisatie voor routecomplexiteit en voertuigcategorie
Inzichten per klant, regio, voertuig en chauffeur
Veerkracht toeleveringsketen
Nederland beschikt nu over een praktisch instrument waarmee bedrijven hun kwetsbaarheid vooraf kunnen analyseren.
Topsector Logistiek biedt verladende MKB-ers instrumenten om hen te ondersteunen in hun ambitie veerkrachtiger te worden.
“Het probleem met veerkrachtanalyses is dat je niet wilt wachten op het voordoen van verstoringen om te analyseren wat de impact van die verstoring was – en hoe je jezelf daar eigenlijk op voor had willen bereiden”.
Om accuraat in te schatten wat het effect van (een combinatie van) verstoring(en) is op je organisatie, moet je een simulatie ontwikkelen die jouw processen en producten goed meeneemt.
Daarbij is het in onze ogen ook belangrijk om bedrijven te laten zien dat (sommige van) hun huidige business-as-usual processen hun weerbaarheid ook al vergroten – en ze dus niet onnodig veel in extra veerkrachtmaatregelen hoeven te investeren. Anders verwoord: bedrijven hebben al een basisniveau van veerkracht, anders waren ze er nu niet meer geweest. Als je een veerkrachtstrategie ontwikkelt, is het belangrijk om dit basisniveau mee te nemen, zodat je een realistische inschatting krijgt van de toegevoegde waarde van aanvullende veerkrachtmaatregelen.
Tool
Om bedrijven beter voor te bereiden op verstoringen ontwikkelde Topsector Logistiek een praktische resilience-aanpak. De Supply Chain Resilience Wizard bevat inmiddels meer dan 28.000 scenario’s, is gevalideerd bij bedrijven uit verschillende sectoren en wordt ingezet binnen het onderwijs. Daarnaast zijn praktische checklists ontwikkeld waarmee logistieke bedrijven zich beter kunnen voorbereiden op verstoringen zoals brand, stroomuitval of IT-uitval. Hiermee ontstaat een concrete basis voor weerbare logistieke ketens.
Om tot de diverse praktische oplossingen te komen is er samengewerkt met 75 logistieke bedrijven.’
Vergroten van de totale modal shift droge Bulk
Topsector Logistiek maakt nieuwe goederenstromen geschikt voor vervoer over water.
Droge bulk (of droog massagoed) verwijst naar onverpakte, vaste stoffen die in grote hoeveelheden worden vervoerd. Het bestaat doorgaans uit homogene deeltjes, korrels of poeders, zoals granen, ijzererts, steenkool, cement, suiker en zand. In Nederland wordt jaarlijks circa 251 miljoen ton droge lading vervoerd. Daarvan schatten wij in dat 11 tot 36,8 miljoen ton potentieel (deels) via water vervoerd kan worden. Dat staat gelijk aan een mogelijke reductie van circa 291.000 tot 763.000 vrachtwagenritten per jaar op de Nederlandse wegen. Alleen al voor circulaire stromen werd een modal shift potentie berekend van circa 6 miljoen ton, goed voor ongeveer 240.000 vrachtwagenladingen minder over de weg.
Binnen de TSL is in de afgelopen jaren de modal shift van droge bulk concreet gemaakt. Niet door alleen te praten over potentie, maar door samen met bedrijven, overheden en logistieke partijen echt in de ketens te duiken. Waar zitten de volumes? Welke kades zijn geschikt? Hoe organiseer je overslag? Wanneer werkt het financieel wel of juist niet? Vanuit die aanpak zijn verschillende praktijkcases ontstaan.
4K Model:
Binnen het programma is de potentie van modal shift vertaald naar concrete praktijktoepassingen. Hiervoor is het 4K-model (Kades, Kaders, Kosten en Kennis) ontwikkeld waarmee kansen en knelpunten systematisch inzichtelijk worden gemaakt. De aanpak wordt inmiddels toegepast op onder meer circulaire afvalstromen, agrofood en bouwlogistiek. Een concreet resultaat is dat Midwaste vervoer over water structureel heeft opgenomen in haar aanbestedingscriteria, waardoor modal shift onderdeel wordt van regulier inkoopbeleid. Daarnaast laat onderzoek zien dat mesttransport via binnenvaart op termijn circa 100.000 vrachtwagenritten per jaar kan vervangen.
Direct betrokken partijen:
Binnenvaartcooperaties NPRC, PTC en ELV, Interrijn, bulkterminal L’ortye, RED company, Cure, Blink, OMRIN, Midwaste, AVR, Nederlands Centrum Mestverwaarding, TATA Steel, Smurfit Westrock, Hogeschool Utrecht
Aantal bereikte partijen:
Provincies, RWS. Verladers 50+, logistiek dienstverleners 50+
Investeren in Logistiek is dus geen keuze, slim investeren wel!
Als we niet investeren in innovatie, staan we straks massaal in de file.
En komt de toekomstige welvaart van Nederland verder onder druk te staan………..
Bedrijven trekken weg uit Nederland, onze concurrentiepositie en leveringszekerheid staat onder druk door geopolitieke spanningen, energietransitie, krapte op de arbeidsmarkt en schaarse ruimte. Mario Draghi luidde vorig jaar de noodklok over het Europese concurrentievermogen. Het onlangs verschenen rapport “De route naar toekomstige welvaart” van de commissie‑Wennink brengt deze Europese analyse terug naar de Nederlandse realiteit: zonder gerichte investeringen in de randvoorwaarden van onze economie komt de toekomstige welvaart van Nederland onder druk te staan.
Logistiek is één van die randvoorwaarden. Betrouwbare, veilige en duurzame logistiek is voor bedrijven in alle sectoren simpelweg onmisbaar en cruciaal voor het Nederlandse vestigingsklimaat. In welke sector of technologie een bedrijf ook actief is, het kunnen ontvangen en verzenden van grondstoffen of producten is een randvoorwaarde om te kunnen ondernemen.
Nieuw programma werkt uiteraard samen
Interdepartementaal
Trek dicht op met EZ inzake de vernieuwing van het industriebeleid en zet daarbinnen in op een belangrijke positie voor logistiek, zodat logistiek een grote bijdrage kan blijven leveren aan het toekomstige verdienvermogen, de leveringszekerheid, bereikbaarheid en weerbaarheid van Nederland.
Trek op met BZK, bijvoorbeeld over ruimte voor logistieke activiteiten en de borging van het Basisnet.
Trek op met KGG voor inzet op groene groei en een consistent beleid voor verduurzaming en elektrificatie en zorg voor voldoende netcapaciteit en laadcapaciteit langs de goederencorridors.
Binnen IenW
Om de kansen voor alle modaliteiten zo goed mogelijk te kunnen benutten, is het ook zaak om binnen IenW goed samen te werken. Beslissingen voor hogere tarieven in het spoorvervoer zijn tegenstrijdig aan de wens transport te verplaatsen van weg naar spoor. Goede afstemming en samenwerking tussen de afdelingen bij IenW is daarbij essentieel.
